Większość Polaków uważa, że treści w internecie powinny być bezpłatne

Ponad trzy czwarte polskich internautów nie rozumie, dlaczego miałoby płacić za dostęp do treści w internecie, skoro znajduje się tam wiele treści bezpłatnych - wynika z raportu Polskiego Instytutu Ekonomicznego. 

W raporcie pt. "Modele biznesowe mediów po pandemii" autorzy skoncentrowali się na scenariuszach przyszłości mediów internetowych, ze szczególnym uwzględnieniem możliwości upowszechnienia się modelu subskrypcyjnego. 

Przeprowadzone na początku grudnia 2020 roku badanie wykazało, że najwięcej respondentów zwróciło się w stronę bezpłatnych serwisów internetowych (44 proc. osób czerpało z nich więcej informacji niż przed pandemią), a na kolejnych miejscach uplasowały się: media społecznościowe (39 proc.), telewizja (34 proc.) i radio (29 proc.). Straciła prasa – zarówno dzienniki, jak i tygodniki.

Większość internautów nie rozumie czemu ma płacić

Według raportu 11 proc. badanych deklaruje korzystanie z płatnych serwisów informacyjnych. Najchętniej korzystają z nich najmłodsi internauci. Obecnie najbardziej upowszechnionym rodzajem płatnych platform są serwisy VOD, czyli te oferujące dostęp do filmów, seriali lub programów telewizyjnych w zamian za opłatę (najczęściej abonamentową). 

Jednak znaczna większość internautów nie rozumie, dlaczego miałaby płacić za dostęp do treści w internecie (76 proc.). Respondenci uważają też, że materiały powinny być bezpłatne (84 proc.) i denerwują się brakiem dostępu do części treści w internecie (84 proc.).

Ankietowani mieli możliwość zaproponowania uczciwej, ich zdaniem kwoty, którą serwis informacyjny mógłby pobierać od użytkowników za dostęp do treści. Z raportu wynika, że najpopularniejszą odpowiedzią było 10 zł (stwierdziło tak 19 proc. ankietowanych), natomiast wartością środkową (medianą) było 20 zł (połowa spośród ankietowanych, wyłączając osoby, które zadeklarowały "trudno powiedzieć", wskazała taką lub wyższą opłatę miesięczną).

"Z jednej strony dane wydawców wskazują na rosnącą liczbę subskrypcji serwisów, a największe tytuły prasowe osiągają liczby subskrybentów idące w miliony. Z drugiej jednak strony większość internautów (także najmłodszych) nie rozumie, czemu ma płacić za dostęp do treści i poprzestaje na bezpłatnych serwisach informacyjnych, a także serwisach społecznościowych" - czytamy w raporcie. 

Dobra informacja jak zdrowa żywność

Autorzy na podstawie wyników raportu zbudowali dwa scenariusze rozwoju rynku. Jednym z nich jest scenariusz bazowy, w którym zakłada się, że w 2025 roku ok. 30-50 proc. internautów korzysta regularnie z płatnych serwisów internetowych, a największe serwisy wykazują się liczbą abonentów przekraczającą 1 mln. Według tego scenariusza najlepsze serwisy bezpłatne decydują się na przejście do płatnego modelu, a większość pozostałych upada.

Drugi to scenariusz alternatywny, w którym ok. 5 proc. internautów korzysta regularnie z płatnych serwisów internetowych, z czego są to głównie serwisy branżowe z wysokimi miesięcznymi opłatami. Płatnikami są w większości inwestorzy i podmioty instytucjonalne. 

Zdaniem Dominika Batorskiego, socjologa i analityka danych w Interdyscyplinarnym Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego Uniwersytetu Warszawskiego, który wypowiadał się podczas prezentacji raportu online, z informacjami może być podobnie jak z żywnością, za którą dodatkowo płacimy, by była zdrowa. - Spora część użytkowników będzie chciała płacić po to, żeby mieć informacje lepiej wyselekcjonowane, lepiej podane i wysokiej jakości - mówi Batorski.

Badanie, którego autorem jest Jacek Grzeszak, analityk z zespołu gospodarki cyfrowej Polskiego Instytutu Ekonomicznego, zostało przeprowadzone w dniach 7-10 grudnia 2020 roku metodą CAWI (Computer Assisted Web Interview) na reprezentatywnej próbie 1017 osób w wieku 13-74 lat, korzystających regularnie z internetu. 

(BAE, 11.06.2021)