Zakaz wydawania mediów przez samorządy wykreślony z projektu ustawy medialnej

W projekcie nowej ustawy medialnej nie znalazł się zapowiadany przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zakaz wydawania prasy przez samorządy terytorialne. – To dla nas zupełne zaskoczenie. Resort kultury do ostatniej chwili zapewniał, że ta regulacja o fundamentalnym znaczeniu dla jakościowych, niezależnych od ośrodków władzy mediów lokalnych znajdzie się w ustawie. Nie zostałem poinformowany o powodach tej decyzji – ujawnia "Presserwisowi" Andrzej Andrysiak, prezes Stowarzyszenia Gazet Lokalnych.

Projekt nowej ustawy medialnej został w poniedziałek przesłany do konsultacji społecznych. Zakłada m.in. likwidację abonamentu radiowo-telewizyjnego, likwidację Rady Mediów Narodowych i reformę Krajowej Rady Mediów Narodowych. Projektodawcy proponują, aby władze mediów publicznych wybierała zreformowana KRRiT w transparentnych konkursach. Ustalają też stałą kwotę wsparcia mediów publicznych z budżetu państwa na poziomie 2,5 mld zł rocznie.

"Dziennikarze są od tego, aby patrzeć władzy na ręce"

Zgodnie z przyjętym harmonogramem rząd ma się zająć projektem nowelizacji ustawy medialnej w drugim lub trzecim kwartale 2026 roku. To oznacza, że parlament może nie zdążyć uchwalić nowych regulacji w obecnej kadencji.

Czytaj też: Nowa ustawa medialna trafia do konsultacji. Obecny parlament może nie zdążyć jej uchwalić

Ku zaskoczeniu branży z projektu zostały wykreślone przepisy zakazujące samorządom lokalnym wydawania mediów.

– Ten zakaz znalazł się w opublikowanych przez resort kultury założeniach do ustawy medialnej (w czerwcu 2024 roku – red.) – mówi Andrzej Andrysiak. – Od tego momentu resort kultury podzielał nasze stanowisko w tej sprawie, które wydawanie mediów przez samorządy terytorialne kwalifikuje jako patologię. Gazety i dziennikarze są od tego, aby patrzeć władzy na ręce, a nie ją promować. A media, których wydawcami są lokalni włodarze, są albo ich tubą propagandową, albo pismami przedstawiającymi miasta i gminy wyłącznie w pozytywny sposób.

– Ponadto finansowane z publicznych pieniędzy media stanowią nieuczciwą konkurencję dla komercyjnych, niezależnych od władzy, które muszą utrzymywać się ze sprzedaży egzemplarzowej i wpływów z reklam – dodaje.

Postulowany zakaz pominięty w projekcie ustawy

Prezes Stowarzyszenia Gazet Lokalnych zaznacza, że wprowadzenie zakazu wydawania prasy przez samorządy postulowały m.in. Towarzystwo Dziennikarskie, Rzecznik Praw Obywatelskich, Helsińska Fundacja Praw Człowieka i Sieć Obywatelska Watchdog Polska.

Czytaj też: IMM nazywa analizy Res Futura dezinformacją. Kolektyw odpiera zarzuty

– Wydawanie gazet przez samorządy jest ponadto niezgodne z przepisami zawartymi w Europejskim Akcie Wolności Mediów (EMFA), który nowa ustawa medialna ma implementować do polskiego systemu prawnego – mówi Andrzej Andrysiak. – Przez ostatnie miesiące resort kultury zapewniał nas, że korzystne dla jakościowych, niezależnych mediów lokalnych rozwiązanie znajdzie się w projekcie ustawy. Wczoraj okazało się, że postulowany zakaz został pominięty. O powodach tej decyzji mogę tylko spekulować. Na pewno jest bardzo niekorzystna dla niezależnych mediów lokalnych, którym coraz trudniej utrzymać się na rynku – zaznacza.

O powody wykreślania wydawania prasy przez samorządy zapytaliśmy Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. – Naszym celem nadrzędnym jest odpolitycznienie mediów publicznych, wdrożenia stabilnego finansowania i implementacja do polskiego porządku prawnego Europejskiego Aktu o Wolności Mediów oraz systemowe rozwiązania, które pozwolą wyjść z tymczasowego rozwiązania, jakim jest postawienie spółek medialnych w stan likwidacji – odpowiedział na piśmie Piotr Jędrzejowski, rzecznik resortu kultury.

Podkreśla, że MKiDN pracuje nad nowym programem wsparcia dla mediów lokalnych.

– Program będzie organizowany na zasadach analogicznych do Programów Ministra (pisownia oryginalna – red.), będzie adresowany do wydawców prasy, nadawców radiowych i telewizyjnych o charakterze lokalnym. W programie możliwość wzięcia udziału dostaną wyłącznie media niepowiązane z jednostkami samorządu terytorialnego. Szczegóły programu ogłosimy w pierwszym kwartale 2026 roku – zapowiada Piotr Jędrzejowski.

Czytaj też: Jacek Prusinowski z "Super Expressu" i Radia Plus ma przejść do Kanału Zero

(JF, 09.12.2025)