Migot. Z krańca Grenlandii

Ilona Wiśniewska
WYDAWNICTWO CZARNE
WOŁOWIEC 2022

Media chętnie zaglądają do tych najdalej wysuniętych na północ osad ludności rdzennej na świecie. Inughuici są więc nieufni wobec dziennikarzy, bo ci czasem piszą o nich źle, np. że dręczą swoje psy. Nie rozumiejąc, że pies na Grenlandii to nie kanapowy pupil, lecz ciężko pracujący członek społeczności. Ilona Wiśniewska nie miała zatem łatwego zadania, zwłaszcza gdy okazało się, że część mieszkańców północnych osad postanowiła pobierać opłaty od zajmujących im czas reporterów i filmowców.

Autorka znalazła swój, już poprzednich książkach praktykowany sposób – zamieszkała na kilka miesięcy najpierw w miasteczku Qaanaaq u byłej pastorki, a potem w Siorapaluk u swojego lokalnego przewodnika. Wiśniewska o codziennym życiu rozmawiała m.in. z tutejszym nauczycielem, pracownikami sklepów i pensjonariuszką domu seniora. Łowcy zabierali ją na polowania, a kobiety pokazywały, jak wyprawiać skóry i częstowały zupą z foki. Grenlandzka terapeutka opowiedziała jej o skutkach kolonizacji, które odbijają się na życiu kolejnych pokoleń rodaków. „Skraj mapy to pozór. Grenlandia zawsze leżała w geopolitycznym centrum” – pisze reporterka, przedstawiając splatające się tu wpływy amerykańskie, duńskie i rosyjskie. Jako przykład opisuje historię mieszczącej się tu bazy wojskowej USA i utopijnego projektu miasta pod lodem.

Inughuici są zanurzeni w swojej tradycji i historii, ale pociągają ich również współczesne rozrywki. Wczoraj i dziś spotykają się, gdy filmiki z polowania na morsy zbierają lajki na Facebooku, a rodzina emocjonuje się duńskim „Tańcem z gwiazdami”, w którym startuje grenlandzka aktorka. Jednocześnie społeczności te kurczą się z każdym rokiem. Być może Ilona Wiśniewska uchwyciła w swojej książce świat, którego niebawem już nie będzie.

(07.12.2022)