„Ciemność”

Héctor Tobar
Wydawnictwo Dowody na Istnienie
Warszawa 2015

Podtytuł książki brzmi: „Nieopowiedziane historie o trzydziestu trzech mężczyznach uwięzionych pod ziemią i o cudzie, który ich uratował”. To pierwszy i jedyny reportaż na temat tragedii, do której doszło w sierpniu 2010 roku w kopalni San José na pustyni Atakama w Chile. W wyniku tąpnięcia 33 mężczyzn zostało uwięzionych niemal 700 m pod ziemią i spędziło tam 69 dni. Grota, w której sypiali, miała 50 mkw., temperatura powietrza sięgała 40 stopni Celsjusza, a wilgotność – 90 proc. Wszyscy pamiętamy jeszcze doniesienia mediów o akcji ratunkowej, tragicznym stanie górników, a w końcu obrazy pokazujące ich szczęśliwych wychodzących z kapsuły, którą udało się spuścić na dół, by wyniosła ich z powrotem do życia. Zresztą po przeczytaniu tej książki od razu chce się włączyć YouTube, gdzie wciąż dostępne są filmy pokazujące tamte wydarzenia i nagrania robione przez samych górników na dole. Héctor Tobar, amerykański pisarz i dziennikarz, miał szczęście: po uwolnieniu górnicy solidarnie postanowili bowiem, że tylko jednemu reporterowi opowiedzą o tym, jak żyli przez 69 dni w głębi ziemi. Wybrali Tobara. Dzięki temu opowieść o tym, jakim cudem udało się im przetrwać i współpracować, jest spójna i wyczerpująca. Właściwie to już by wystarczyło na dobrą książkę. Lecz autor nie poprzestał na tym – dzięki temu, że rozmawiał także z żonami i kochankami górników, z ratownikami i psychologiem opiekującym się uwięzionymi, otrzymujemy historię ludzi, dla których ta kopalnia nie była tylko miejscem pracy. I dopiero wtedy rozumiemy, dlaczego – wiedząc o zagrożeniu – wielu z nich zjeżdżało codziennie pod ziemię.

RG